1.7. E Seldchukuri thaj e Rum-Seldchukuri

E Seldchukuri (990-1077)

thaj e Rum- Seldchukuri (1077-1290)

 

 

 


E Imperecija katar e
Seldchukuri vazdas pes ando 990to bersh. Ando 11to shel bersh, e
Sledchusko Oghuses invadisarde o Irano thaj o Mashkarutno Esto katar e
mashkarutni Asia. E Seldchukuri phirade pes sar  e plajeske
manusha, ande familialno klanuri thaj lile ando maripe riga anda Irako,
Aserbaidzian thaj Armenia.

Sa ande kodi vrama, e Ghaznadianuri sas shertune katar kodo so si ages
Afghanistan thaj Panjab. O Tugril Beg mukisajlo ando Bagdad ando 1055to
bersh thaj mukhlas e loklane lideron te den les o titulo sar sultano.
Tela o sherutnipe katar o Alp Arslan (1062-1072) thaj lesko chavo Malik
Shah (1072-1092), aresel e maj bari politichno zor ando Mashkarutno
Esto, thaj vi e Bizantinuri si bichalde zorasa parpale katar e
Seldchukuri.

O Sultano Sandschar (1141) si o maj palutno lidero katar e bari
Seldchuk Imperecija, thaj pala leste phagiol ande cikne imperecii.

O Sulaiman ibn Kutulmisch vazdel o sultanato katar o
“Rum-Seldchuks” ando Manzikert ando teritorio katar o
Bizantino pala so mardas pes e Bizantzinosa, ale e Seldchukuri naj pale
khetane ande Imperecija katar o “rum-Seldchuks” dzi kana
avilas ko sherutnipe o Iznik thaj maj palal e Konia.









O anav “Rum” avel anda kodo ke e Seldchukuri kamle te
vazden jekh imperecija ande Asia pala o modelo sar e Romanuri vazde e
Roma. Pala e  chibako specificiteto, “Roma” areslas te
phenel pes “Rum”.

E Seldchunuri ande ande kodo regiono e arta sar te keren pes e coluri.

E populacija/manusha anda e imperecija sas but aver: nomaduri thaj vi
manusha bi themesko; Turkicka triburi, Persianuri, Grekuri, Armenianuri
thaj Roma avile pashe pasha e Rum-Seldchukuri.





E sultanuri sas te len sama pa them, thaj maj but sar e Mongoluri avile
ando regiono ando 13to shel bersh.

E Imperecija sas but puterdi te lel pashe neve themutnen. Kadalen, sas
aba, e buti te len sama po Imperecija kana si maripe. Sako klan
familija sas te del po 10.000 soldaturi.

E civilne Chachimata sas feri anda e Muslimuri, thaj sa e aver manusha
sas shajpe te aven legalno inkiarde sar sklavuri.

E Imperecija katar o Rum-Seldchuks lel peski maj bari politichno zor
kana o sherutno sas o Aladdin Kaikobad I. (1219-1237). Tela leski
komanda, e sklavuri aresle slpbpdno manusha thaj mashkar lende vi e
Roma, save avile pasha e Imperecija Rum-Seldchuks pala so e Ghazna
Imperecija phagilas. Sa jekh, e Rum-Seldchukuri sas marde katar e
Mongoluri ando 1243to bersh thaj kade xasarde e kontrola pa e phuvia
anda Esto. Katar 1284to dzi ko 1302to bersh, maj but thaj maj but
turkicka triburi lile influenca ande Imperecija katar e
Rum-seldchukuri, dzi kana areslas teavel totalno tela e Ottomansko
Imperecija tela o sherutnipe e Ottoman-osko I.

Anda kodo ke maj but religii sas, sas aver problemo anda kado regiono.
E Roma sas Hindus sar vi e k-aver manusha anda peske nativno thema kana
sar sklavuri sas astarde. Akana e situacija sas but k-aver. E Roma sas
te len decizija. Katar o Esto, e Mongoluri avile maj pashe, kaj e
Christianuri sas; e imperecii save trujal sas sas savore Islamichno,
thaj vi o Rum-Seldchuks. Kana avile khetane e Rum-Seldchukonca, thaj
chi sas len aver shansa, kodo sas vaj te aven Muslimuri vaj te aven
palem sklavuri, savi sas inke jekh rig anda societeto.



Romanes