1.10. E Otomansko Imperecija

Ando 11to shel bersh, e Turkicka triburi invadisarde o Mashkarutno Esto mashkaral e Buchara pala kodo so von parubdile ko Islamo. Mashkar lende sas e Seldchukuri, save sas e sherutne opral pave intrego Oriento ande kodi vrama; pala so nerisarde ando maripe ko Manzikert ando 1071to bersh angla e katani katar e Bizantinsko Imperecija, von ashadile ande Asia Minor. E Seldchukuri Kylydsch-Arslan vazdas jekh nevi Imperecija ande Estiko Anatoliaki rig ando 1097to bersh, kaj e sherutne so avile pala leste dzi ando 1307to bersh kerde anda Konya o maj vazno themesko foro.
Othar, o Turko Ottoman I kamlas te marel pes e Bizantianenca. Vov shudas avri e Bizantinon anda Asia Minor thaj astardas te vazdel e Ottomansko Imperecija. Lesko shavo, o Orchan, nerisardas thaj las e Brussa, organizujsardas e administracija katar o nevo them thaj kerdas jekh katana anda kristiane sklavuri. E Sinturi sas rig anda leski katana, thaj e Roma sas totalno integrujme ando societeto sas Muslimuri. Pala sar sikaven e skriime lila pa taksi so pochinenas pes ande kodi vrama, sikavel pes ke von pochinenas e taksi sar buchiarne. Sa jekh, vi e Roma sas te dzutin pashe e katana.
Ando mashkar e 14to shel bershesko, e Turkuri avile ande Europa. Jehk cira pala kodo, o angluno Rom savo hastrajlo anda sklavija sas ande Serbija.
O Suleiman I. okupisardas o gallipoli ando 1354to bersh. O Murad I (1359-1389) lilas e Thrakia thaj mukisardas e kapitala katar Brussa ko Adrianopol ando 1366to bersh. E khetane suveranuri anda Balkano sas marde ko “Amselfeld” ando 1389to bersh, thaj e Serbija musaj sas te pokinel tributo. O Bajezid I. lilas tela pesko raijpe e Bulgarija thaj riga anda Grecija ando 1393/94to bersh. O Bajezid I. mardas vi e katana katar o Sigismund anda Ungro ando Napoli ando 1396to bersh. Ando 1402to bersh, hasardas angla o Mongoliano Khan Timur ande Ankara. O Mehmed I. sas dosta lasho thaj vazdas palem e Imperecija. O Mehmed II. Maj palal las ando maripe o Konstantinopol ando 1453to bersh pala so zumadas duj shona (kodo markisardas o agor katar e Bizantisko Imperecija).

Ando 1459to bersh, e Serbia areslas te avel Turkicko provincija/them, ando 1461to bersh e Grecija, ando 1463to bersh e Bosnia thaj ando 1479to bersh e Albanija. E Valahia (1462), e Khanate katar o Krim Tartars (1478) thaj Moldova (1506) aresle te aven vasalne thema e Turkiake. Ando 1451to bersh, o Mehmed las opre o anav sar sultano. O Bajezid II. avilas pala leste ando 1481to bersh thaj pala leste avilas lesko shavo o Selim I. ando 1512to bersh. O Selim hasardas o shah Ismail anda Persia thaj lilas e Siria, Palestina, Egipto thaj inke duj thema anda Nord Afrika ando 1516/17to bersh. E Otomansko Imperecija areslas jekh lumiaki zor. O kalifato sas ingiardo parpale ko Instanbul. Tela o sherutnipe e Suleimanosko o Magnifiko (1520-1566) lile maj dur aver thana: Bagdad pelas ando 1521to bersh, ando 1522to bersh o Rhodos sas lino, thaj numa e Viena chi birisarde te len lan ando 1529to bersh. O Cheir Ad Din Barbarosa vazdas e navalno zor e Turkongi thaj tela laki zor sas o Tripolis, Tunis thaj Algeria. E Otomansko Imperecija areslas peski maj bari ekspansija/barearipe.

Beshlas sar jekh bari zor dzi ando 1912to bersh, kana maj palal phagilas. E Otomansko Imperecija sas e maj palutni stacija e Romengi anglal te aresen ande Europa

Romanes